۱. نفقه یکی از حقوق مالی اساسی خانواده در قانون ایران است که بر عهده سرپرست خانواده (معمولاً شوهر) قرار دارد و شامل هزینههای زندگی معقول از جمله مسکن، غذا، پوشاک و خدمات درمانی میشود.
۲. ماده ۱۱۰۸ قانون مدنی تکلیف پرداخت نفقه را بر عهده شوهر قرار داده و شرط آن را عقد صحیح نکاح و تمکن زوجه (آمادگی برای زندگی مشترک) ذکر کرده است، حتی اگر زوجه دارای درآمد مستقل باشد.
۳. میزان نفقه با توجه به عرف، شئون زندگی زوجین، درآمد شوهر و نیازهای معقول زوجه تعیین میشود و نباید کمتر از حداقل معیشت یا بیش از توان مالی شوهر باشد.
۴. در صورت امتناع شوهر از پرداخت نفقه، زوجه میتواند به دادگاه خانواده مراجعه و تقاضای صدور حکم نفقه کند که قابل اجرا با روشهای قانونی مانند حبس مامور یا حجز اموال است.
۵. نفقه فرزندان تا بلوغ پسران (۱۵ سال) و بلوغ دختران (۹ سال) یا تا اتمام تحصیلات در صورت ناتوانی از کسب درآمد، بر عهده پدر است و مستقل از نفقه همسر محاسبه میشود.
۶. در طلاق، زوجه حق دریافت نفقه عده را دارد که مدت آن بسته به نوع طلاق (رجبی یا باین) بین ۳ تا ۱۲ ماه متغیر است و مبنای آن نفقه روز طلاق میباشد.
۷. دادگاههای خانواده با توجه به شواهد ارائهشده از جمله فیشهای حقوقی، قبوض هزینهها و گزارش کارشناسان، میزان دقیق نفقه را تعیین میکنند.
۸. امتناع مادامالعمر از پرداخت نفقه میتواند بهعنوان جرم امتناع از پرداخت نفقه تحت پیگرد کیفری قرار گیرد که مجازات آن حبس تا یک سال است.
۹. وکیل خانواده با تهیه پرونده کامل، ارائه شواهد مالی و پیگیری قضایی مؤثر، میتواند حقوق مالی زوجه و فرزندان را بهسرعت تأمین کند.
۱۰. آگاهی از حقوق نفقه و مراجعه بهموقع به وکیل متخصص، از تشدید اختلافات خانوادگی و محرومیت فرزندان از حقوق مالی جلوگیری میکند.
